زندگی در پاریس و کار در صنایع پیشرفته آلمان یا تحصیل در دانشگاههای ایتالیا، سالانه هزاران ایرانی را به مسیر مهاجرت میکشاند. اما باید بیان کرد مهاجرت به اروپا دیگر مانند گذشته ساده نیست. قوانین سختگیرانهتری دارد که باعث شده رقابت بین متقاضیان افزایش یابد. از اینرو کوچکترین اشتباه در پرونده میتواند باعث ریجکت شدن پاسپورت شود. اگر شما هم در میان انبوهی از اطلاعات گیج شدهاید و به دنبال راهی هستید که نه تنها سریعترین بلکه اصولیترین راه را به شما نشان دهد تا انتها این نوشته همراه ما باشید.
مهاجرت به اروپا
قبل از اینکه برای مهاجرت به اروپا اقدام کنید ابتدا باید هدف مشخصی داشته باشید. زیرا با داشتن یک هدف واحد، نیمی از مسیر موفقیت را طی کردهاید. در واقع اروپا یک کشور واحد نیست، بلکه مجموعهای از فرهنگها، قوانین و… را شامل میشود. به عنوان نمونه مسیری که برای یک پرستار هموار است لزوما برای یک گرافیست یا سرمایهگذار مناسب نخواهد بود. اگر به دنبال تحصیل رایگان هستید؟ آلمان و فرانسه گزینههای مناسبی خواهند بود. اگر بودجه محدودی دارید اما میخواهید سریع وارد اروپا شوید؟ شاید ایتالیا یا کشورهای اروپای شرقی دروازه ورود شما باشند.
ویزای شینگن
به طور کلی برای مهاجرت به کشورهای اروپایی به ویزای شینگن نیاز دارید. شینگن یک توافقنامه است که در سال ۱۹۸۵ میلادی بین ۲۶ کشور اروپایی به امضا رسید. براساس این قرارداد شهروندان این کشورها میتوانند آزادانه به منطقه شینگن رفتوآمد کنند. در مقابل افرادی که ساکن یا اتباع کشورهای عضو شینگن نیستند، برای ورود و سفر به کشورهای عضو این منطقه باید یکی از انواع ویزای شینگن را دریافت کنند.
انواع ویزای شینگن
ویزای شینگن در حالت کلی به سه نوع دستهبندی میشود که هر یک از این ویزاها چند زیر مجموعه دارد که عبارتند از:
ویزای عادی یا ویزای توریستی شینگن (USV)-(Uniform)
ویزای عادی شینگن (Uniform Schengen Visas) به عنوان ویزای توریستی شینگن نیز شناخته میشود. افرادی که این نوع ویزا را دریافت میکنند در هر ۶ ماه به مدت ۹۰ روز به کشورهای عضو شینگن سفر کنند. از زیرمجموعههای این نوع ویزا میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- ویزای توریستی شینگن – نوع A
- ویزای توریستی شینگن – نوع B
- ویزای توریستی شینگن – نوع C – یکبار ورود (سینگل)
- ویزای توریستی شینگن – نوع C – دوبار ورود (دابل)
- ویزای توریستی شینگن – نوع C – چند بار ورود (مولتیپل)
ویزای اعتباری منطقه محدود شینگن (LTV)-(Limited)
ویزای اعتباری شینگن (Limited Territorial Validity Visas) به شما این امکان را میدهد تا فقط به ناحیه مشخصی که در زمان صدور ویزا تعیین میشود، سفر کنید. در واقع با دریافت این ویزا اجازه ورود یا اقامت در کشورهای دیگر را ندارید. همچنین این نوع ویزای شینگن در شرایط خاصی مانند درخواست پناهندگی صادر میشود.
ویزای ملی شینگن (NV)-(National) یا ویزای نوع D
ویزای ملی شینگن (National Visas) یا همان ویزای نوع D برای متقاضیانی که برای ادامه تحصیل در کشورهای عضو شینگن درخواست مهاجرت دادند، صادر میشود. این نوع ویزا با توجه به هدف و شرایط، میتواند به صورت یکبار ورود یا چند بار ورود صادر شود و دارنده آن باید پس از پایان اعتبار ویزا به کشور خود برگردد.
چالشهای اخذ ویزای شینگن در سال جدید
این روزها اخذ ویزای شینگن به دلیل حجم بالای درخواستها کمی پیچیده شده است. سفارتخانهها روی تمکن مالی و پیوندهای بازگشت (Social Ties) بسیار حساس شدهاند. برای اینکه در این مرحله موفق شوید، باید نشان دهید که در ایران ریشه دارید (شغل، سند ملکی، خانواده) و قصد پناهندگی ندارید. یک پروندهسازی تمیز و دقیق در این مرحله، حکم سکوی پرتاب را برای مراحل بعدی دارد.
بهترین مسیرها برای ورود سریع و قانونی به اروپا
حالا که با اهمیت اعتبار پاسپورت آشنا شدیم، بهتر است، بهترین مسیرهای مهاجرت به اروپا را نیز بررسی کنیم:
مهاجرت تحصیلی
اگر زیر ۳۰ یا ۳۵ سال سن دارید، هیچ روشی امنتر و سریعتر از تحصیل نیست. کشورهای اروپایی نیاز شدیدی به نیروی جوان و متخصص دارند. به طوری که سیستم آموزشی اروپا طوری طراحیشده که فارغالتحصیلان را جذب بازار کار میکند. در واقع پروسه پذیرش دانشگاه و ویزای تحصیلی معمولا بین ۴ تا ۸ ماه زمان میبرد که نسبت به روشهای دیگر بسیار کوتاهتر است. همچنین شما میتوانید با مدرک معتبر اروپایی وارد بازار کار شوید، زبان یاد بگیرید و با فرهنگ آن جامعه ارتباط برقرار کنید. کشورهایی مانند ایتالیا با بورسیههای استانی DSU و آلمان با تحصیل تقریبا رایگان، مقصد مناسبی برای دانشجویان ایرانی هستند.
مهاجرت کاری
کشورهایی مانند آلمان، اتریش و سوئد با بحران کمبود نیروی کار مواجه هستند. افرادی که در حوزه مهندسی، IT و کادر درمان تخصص دارند، مسیر هموار تری برای مهاجرت خواهند داشت.
- بلوکارت (Blue Card): اگر بتوانید یک پیشنهاد شغلی (جاب آفر) با حقوق مشخص دریافت کنید، کارت آبی اتحادیه اروپا را میگیرید که معتبرترین نوع اقامت کاری است.
- ویزای جستجوی کار: برخی کشورها مانند آلمان با ویزای کارت شانس یا Chancenkarte به شما این اجازه را میدهند ۶ ماه تا یک سال به آنجا بروید و دنبال کار بگردید. البته برای این کار باید تسلط کافی بر زبان داشته باشید. همچنین برای اینکه اثبات کنید توانایی پرداخت هزینههای اولیه زندگی خود را دارید باید تمکن مالی نیز ارائه دهید.
سرمایهگذاری و تمکن مالی
برای کسانی که سرمایه قابل توجهی دارند و نمیخواهند درگیر کارفرما یا دانشگاه شوند، روشهای سرمایهگذاری (Golden Visa) یا خودحمایتی (FIP) در کشورهایی مانند یونان، اسپانیا، فرانسه و پرتغال وجود دارد. در این روش شما با خرید ملک یا اثبات اینکه درآمد بالایی در ایران دارید (مانند اجاره ملک یا سود سپرده)، اقامت دریافت میکنید. این روش سریعترین راه نیست، اما راحتترین روش برای خانوادهها است.
مقاصد برتر برای ایرانیان
انتخاب کشور مقصد، نیمی از راه است در ادامه ۳ کشور محبوب را که در سالهای اخیر شرایط مساعدتری برای ایرانیان داشتهاند، بررسی میکنیم:
آلمان
آلمان قطب اقتصادی اروپا است، اگر مهندس هستید یا در رشتههای فنی تخصص دارید، آلمان بهترین مقصد است. قانون جدید مهاجرت به آلمان در سال ۲۰۲۴ شرایط را برای ورود نیروهای ماهر بسیار آسان کرده است.
- مزایای مهاجرت به آلمان: بازار کار بزرگ، تحصیل رایگان.
- چالشها،مشکلات مهاجرت به آلمان: زبان آلمانی سخت، بحران مسکن در شهرهای بزرگ.
ایتالیا
ایتالیا به دلیل بورسیههایی که ارائه میدهد، محبوبترین مقصد برای دانشجویان ایرانی است. به طوری که در برخی موارد شهریه را حذف کرده و هزینه زندگی را هم میدهد. از اینرو اگر بودجه کمی دارید، ایتالیا مورد مناسبی بوده، بهترین نقطه شروع است.
- مزایای مهاجرت به ایتالیا: بورسیه تحصیلی عالی، فرهنگ نزدیک به ایران.
- چالشهای مهاجرت به ایتالیا: پس از فارغالتحصیلی نرخ بیکاری نسبت به سایر کشورها بالا است.
فرانسه
فرانسه برای کسانی که به زبان فرانسه تسلط دارند، گزینه عالی است. سیستم درمانی و رفاهی فرانسه یکی از بهترینهای جهان است و پس از ۵ سال اقامت، مسیر شهروندی برای مهاجران کمی هموار میشود.
- مزایای مهاجرت به فرانسه: حمایتهای اجتماعی قوی، دانشگاههای معتبر.
- چالشهای مهاجرت به فرانسه: فرایندهای اداری پیچیده، تسلط کامل به زبان فرانسوی.
هزینههای پنهان و آشکار مهاجرت به اروپا
یکی از سوالات پرتکرار متقاضیان، بحث هزینهها است.برای اینکه یک دید کلی از هزینههای مهاجرت به اروپا را داشته باشید، جدول زیر را با دقت بررسی کنید:
| کشور | هزینه تحصیل (سالانه) | هزینه زندگی دانشجویی (ماهانه) | تمکن مالی سفارت (برای ویزا) | سختی یادگیری زبان |
| آلمان | رایگان (فقط هزینه اداری ۳۰۰€) | ۹۰۰ تا ۱۲۰۰ یورو | ۱۱,۲۰۸ یورو (بلوکه در حساب) | دشوار (B2 الزامی) |
| ایتالیا | رایگان (با بورسیه DSU) | ۷۰۰ تا ۱۰۰۰ یورو | ۶,۰۰۰ یورو (گردش حساب) | متوسط (انگلیسی/ایتالیایی) |
| فرانسه | ۲۰۰ تا ۳۰۰۰ یورو (بسته به دانشگاه) | ۸۰۰ تا ۱۱۰۰ یورو | ۷,۳۸۰ یورو | دشوار (B2 برای تحصیل) |
| اسپانیا | ۱۰۰۰ تا ۵۰۰۰ یورو | ۷۰۰ تا ۱۰۰۰ یورو | ۱۰,۰۰۰ یورو | متوسط (اسپانیایی راحت) |
این ارقام ذکرشده در جدول حدودی هستند و با توجه به شهر محل سکونت و سبک زندگی شما متغیر خواهد بود.
هزینههای پنهان مهاجرت به اروپا
بسیاری از متقاضیان فکر میکنند که هزینههای مهاجرت فقط شامل وکیل یا ترجمه مدارک است. اما در حالت کلی هزینههای مهاجرت را میتوان به سه دسته تقسیم کرد:
- هزینههای قبل از رفتن: شامل کلاس زبان، آزادسازی مدرک تحصیلی، ترجمه رسمی مدارک با مهر دادگستری و وزارت خارجه، هزینه وقت سفارت و بیمه مسافرتی.
- هزینههای دولتی ویزا: مبالغی که باید به سفارت یا اداره مهاجرت بپردازید. به عنوان مثال پرداخت هزینه برای گرفتن ویزاهای شینگن که حدود ۸۰ تا ۹۰ یورو بوده و برای ویزاهای ملی این مبلغ بیشتر است.
- هزینههای ماه اول: پول پیش خانه (دپوزیت)، خرید وسایل اولیه و هزینه هتل تا پیدا کردن خانه، معمولا دو تا سه برابر هزینههای عادی ماهانه است.
چالشهای مسیر مهاجرت به اروپا
در برخی مواقع پیش میآید که دو متقاضی با شرایط مشابه اقدام میکنند، اما یکی ویزا دریافت میکند و درخواست دیگری رد میشود. از جمله این دلایلی که ممکن است این اتفاق بیفتد میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- مدارک فیک: بزرگترین اشتباه، ارائه مدارک جعلی مانند سابقه کار سوری یا گردش حساب ساختگی است. سیستمهای استعلام اروپا بسیار دقیق عمل میکنند ارائه مدارک جعلی میتواند شما را برای سالها وارد لیست سیاه کند.
- انتخاب کشور اشتباه: اقدام برای ویزای کاری کشورهای مانند جنوب اروپا که نرخ بیکاری بالایی دارند برای یک تخصص معمولی، ریسک بالایی است.
- انگیزه نامه (SOP) ضعیف: در ویزاهای تحصیلی و حتی کاری شما باید بتوانید افسر پرونده را قانع کنید که چرا این کشور و این مسیر را انتخاب کردهاید. یک انگیزه نامه کپیشده، دلیل اصلی رد شدن درخواست مهاجرت است.
نقش مشاور در روند مهاجرت به اروپا
مهاجرت یک پرونده حقوقی است، به همین نباید با یک سفر ساده اشتباه بگیرید. همچنین قوانین اداره مهاجرت کشورها مدام در حال تغییر است. از اینرو کمک گرفتن از وکیل یا موسسه مهاجرتی معتبر شاید در نگاه اول هزینه اضافی به نظر برسد، اما در واقع بسیار موثر خواهد بود. به طوری مشاوران میدانند کدام سفارتخانه در حال حاضر سختگیرتر است، چه مدارکی شانس دریافت ویزاهای شینگن را بالا میبرد و چگونه باید نقصهای پرونده را پوشش داد. با اینکه میتوانید مسیر مهاجرت به اروپا را به تنهایی طی کنید اما احتمال اینکه دچار اشتباه شوید بالا است.
آغاز مسیر مهاجرت موفق با مشاوره تخصصی
مهاجرت سریع به اروپا به معنای عجله کردن یا بدون فکر اقدام کردن، نیست بلکه به معنای انتخاب کوتاهترین مسیر قانونی متناسب با شرایط شما است. چه از طریق تحصیل، چه کار و چه سرمایهگذاری مهاجرت کنید باید قدم اول را محکم و با ارائه اطلاعات درست بردارید. همچنین فراموش نکنید که هزاران نفر قبل از شما این مسیر را رفته و موفق شدهاند. از اینرو با تقویت رزومه، یادگیری زبان و مشورت با کارشناسان با تجربه شما هم میتوانید مهاجرت به اروپا را پشت سر بگذارید.
