با انتشار درایورهای رسمی ویندوز برای استیم ماشین، این سوال مطرح میشود که آیا نصب ویندوز ۱۱ بر روی این دستگاه میتواند تجربه کاربری بهتری نسبت به سیستمعامل اختصاصی استیم (SteamOS) ارائه دهد؟ نتایج بنچمارکها و تستهای بازی نشان میدهد که ویندوز ۱۱ در برخی جنبهها برتری جزئی دارد، اما این برتری به قدری ناچیز است که نصب آن را برای اکثر کاربران بیمعنی میکند.
والو، سازنده استیم، اعلام کرده که درایورهای ویندوز برای استیم ماشین “همانطور که هست” ارائه میشوند و پشتیبانی رسمی برای ویندوز بر روی سختافزار استیم وجود ندارد. این درایورها شامل کارت گرافیک، وایفای، بلوتوث و کارتخوان SD هستند. نکته قابل توجه این است که در حال حاضر امکان بوت دوگانه (Dual Boot) وجود ندارد و نصب ویندوز به معنای حذف کامل استیماواس است. بازگشت به استیماواس نیز نیازمند نصب مجدد از طریق ایمیج ریکاوری والو است. همچنین، برای تکمیل نصب ویندوز، نیاز به اتصال کابل اترنت است زیرا درایور وایفای تنها پس از نصب سیستمعامل فعال میشود.
با این حال، یوتیوبر معروف ETA Prime، این درایورها را تست کرده و ویندوز ۱۱ را با موفقیت بر روی استیم ماشین نصب کرده است. درایورهای گرافیکی، وایفای، بلوتوث و پخش ویدئو همگی به درستی کار میکنند.
نکته مهم در مورد سختافزار تست شده:
دستگاه استیم ماشینی که ETA Prime برای تست استفاده کرده، یک مدل استاندارد نیست. حافظه RAM آن از ۱۶ گیگابایت به ۶۴ گیگابایت ارتقا یافته و با سرعت بالاتری کار میکند. این ارتقا بر روی نتایج بنچمارکها در هر دو سیستمعامل تاثیرگذار بوده است، بنابراین مقایسه بین استیماواس و ویندوز ۱۱ در این تستها همچنان منصفانه است، اما نباید انتظار داشت که دستگاه استیم ماشین استاندارد همین نتایج را ارائه دهد.
پردازنده استیم ماشین یک تراشه ۶ هستهای Zen ۴ با ۱۲ رشته پردازشی است که تا ۴.۸۵ گیگاهرتز بوست میشود. کارت گرافیک آن نیز از معماری RDNA ۳ با ۲۸ واحد محاسباتی و ۸ گیگابایت حافظه GDDR6 بهره میبرد که در ویندوز به عنوان سری Radeon RX ۷۶۰۰ شناسایی میشود.
نتایج بنچمارکهای مصنوعی:
در بنچمارک Geekbench ۶، ویندوز ۱۱ در بخش چند هستهای با اختلاف قابل توجهی (۲۲.۱٪) از استیماواس پیشی گرفت. در بخش تک هستهای نیز برتری جزئی داشت. این اختلاف در Geekbench به دلیل اجرای تست در حالت دسکتاپ استیماواس بود که باعث میشود پردازنده به حداکثر فرکانس کاری خود نرسد.
در بنچمارک Cinebench R24، پردازنده استیم ماشین در بخش تک هستهای ۹۹ امتیاز و در بخش چند هستهای ۵۵۴ امتیاز کسب کرد. این نتایج، پردازنده استیم ماشین را در ردهای بالاتر از پردازندههایی مانند Ryzen ۷ 5800X (در بخش چند هستهای) و پایینتر از Intel i7-1280P (در بخش تک هستهای) قرار میدهد، در حالی که مصرف انرژی بسیار کمتری دارد.
مقایسه با Ryzen ۵ 5600X نشان میدهد که پردازنده استیم ماشین در بخش تک هستهای با مصرف انرژی کمتر، عملکرد بهتری دارد، اما در بخش چند هستهای، Ryzen ۵ 5600X با اختلاف ۱۴.۱٪ پیشتاز است.
در بنچمارک Time Spy، استیم ماشین در ویندوز ۱۱ امتیاز کلی ۹۲۴۵ را کسب کرد. این نتیجه برای دستگاهی با این ابعاد و مصرف انرژی، قابل قبول است.
بنچمارک بازیها:
در تست بازیها در رزولوشنهای ۱۰۸۰p، ۱۴۴۰p و ۴K، اختلاف عملکرد بین ویندوز ۱۱ و استیماواس بسیار ناچیز بود. در بازی Horizon Zero Dawn Remastered، اختلاف فریم در ثانیه در اکثر موارد کمتر از ۲ فریم بود. در Shadow of the Tomb Raider نیز وضعیت مشابه بود و در Cyberpunk ۲۰۷۷، استیماواس در رزولوشنهای پایینتر برتری داشت، اما در ۴K ویندوز ۱۱ کمی بهتر عمل کرد.
در بازیهای واقعی مانند Forza Horizon ۶، Red Dead Redemption ۲ و Mortal Kombat ۱، عملکرد خوبی در ویندوز ۱۱ مشاهده شد. اما در بازیهایی مانند Crimson Desert و Ratchet & Clank: Rift Apart، مشکلاتی در عملکرد یا تنظیمات مشاهده شد.
چرا ویندوز ۱۱ برتری قابل توجهی ندارد؟
یکی از دلایل اصلی این موضوع، درایورهای گرافیکی AMD برای استیم ماشین است که نسخه OEM و قدیمیتری هستند و به طور رسمی توسط والو ارائه شدهاند. در مقابل، استیماواس از درایورهای متنباز Mesa استفاده میکند که به طور فعال توسط والو پشتیبانی و بهروزرسانی میشوند.
همچنین، اجرای استیماواس در حالت Gaming Mode، باعث فعال شدن بهینهسازیهای پردازنده میشود که در حالت دسکتاپ وجود ندارد. این موضوع میتواند در بنچمارکها تاثیرگذار باشد.
آیا باید ویندوز را روی استیم ماشین نصب کرد؟
به طور کلی، خیر. دلایل عملکردی برای نصب ویندوز ۱۱ بر روی استیم ماشین وجود ندارد. اختلاف عملکرد بین دو سیستمعامل بسیار ناچیز است و در عوض، با نصب ویندوز، ویژگیهای مهمی مانند پشتیبانی از HDMI CEC، اتصال اختصاصی کنترلر استیم و پشتیبانی رسمی والو را از دست میدهید.
تنها دلایل منطقی برای نصب ویندوز، اجرای بازیها یا برنامههایی است که به دلایل امنیتی (مانند Vanguard یا سیستمهای ضد تقلب Call of Duty) بر روی لینوکس اجرا نمیشوند.
علاوه بر این، با قیمت استیم ماشین، میتوان یک کامپیوتر شخصی ویندوزی با سختافزار قویتر ساخت. پردازنده و گرافیک استیم ماشین به دلیل محدودیتهای حرارتی و ابعاد کوچک، با توان کمتری نسبت به مدلهای دسکتاپ کار میکنند.
آیا خرید استیم ماشین ارزش دارد؟
با توجه به قیمت فعلی، خرید استیم ماشین برای کسانی که به دنبال بهترین نسبت قیمت به عملکرد هستند، توصیه نمیشود. با این حال، این دستگاه برای کسانی که به دنبال یک جعبه کوچک، کمصدا و از پیش مونتاژ شده هستند که بلافاصله آماده استفاده باشد، جذابیت دارد. طراحی زیبا و آنتنهای قدرتمند از دیگر مزایای آن است.
نکته مهم این است که استیماواس دیگر فقط مختص سختافزار والو نیست و بر روی کامپیوترهای شخصی AMD و Intel نیز قابل نصب است. بنابراین، تجربه کاربری استیم ماشین را میتوان بر روی کامپیوترهای شخصی خود نیز داشت.
نصب استیماواس بر روی کامپیوتر شخصی:
نصب استیماواس بر روی کامپیوترهای شخصی AMD و Intel با موفقیت انجام شده و تجربه خوبی را ارائه میدهد. با این حال، سازگاری نرمافزاری ویندوز همچنان برتری دارد، به خصوص برای کارهایی غیر از بازی.
حالت XBOX در ویندوز ۱۱:
برای کسانی که میخواهند تجربه کاربری ویندوز را شبیه به کنسول کنند، حالت XBOX میتواند گزینه مناسبی باشد. این حالت، رابط کاربری را سادهتر کرده و مصرف حافظه را کاهش میدهد، اما هنوز هم برای استفاده کامل، نیاز به ماوس و کیبورد وجود دارد.
نتیجهگیری:
ویندوز ۱۱ بر روی استیم ماشین به لطف درایورهای والو به خوبی اجرا میشود و در برخی تستها عملکرد بهتری نسبت به استیماواس دارد. با این حال، این برتری ناچیز است و ارزش حذف استیماواس را ندارد. استیماواس همچنان بهترین گزینه برای استیم ماشین است و ویندوز تنها در صورتی توصیه میشود که بازی یا برنامه خاصی بر روی استیماواس اجرا نشود.
